Autyzm i zespół Aspergera – warto
zrozumieć, żeby przestać się bać

Dla wielu rodziców słowa „autyzm” czy „zespół Aspergera” brzmią poważnie i budzą
niepokój — szczególnie wtedy, gdy dowiadują się, że w grupie ich dziecka będą dzieci w
spektrum autyzmu.

Najczęściej ten lęk wynika po prostu z niewiedzy. A kiedy zaczynamy rozumieć, czym
naprawdę jest spektrum autyzmu, pojawia się spokój, empatia i większa otwartość.

Autyzm nie jest chorobą, którą można się „zarazić” albo którą dziecko „naśladuje”. To inny
sposób odbierania i przeżywania świata.

Dzieci w spektrum autyzmu mogą:

• inaczej reagować na dźwięki, światło czy dotyk,
• mieć trudność z rozumieniem emocji i relacji społecznych,
• potrzebować przewidywalności i stałych schematów,
• mocniej przeżywać zmiany,
• komunikować emocje w inny sposób niż większość dzieci.

Niektóre dzieci są bardzo wycofane, inne przeciwnie — bardzo energiczne i impulsywne.
Jedne dużo mówią, inne komunikują się oszczędniej. Każde dziecko w spektrum jest inne.

Zespół Aspergera należy do spektrum autyzmu. Dzieci z Aspergerem zazwyczaj:

• dobrze rozwijają mowę,
• często mają dużą wiedzę lub pasję w konkretnych obszarach,
• bywają bardzo wrażliwe,
• mogą mieć trudność z relacjami społecznymi, rozumieniem emocji czy zasad
• grupowych.

Czasem takie dziecko wydaje się „dziwne”, „uparte” albo „zamknięte”, ale bardzo często za
tym zachowaniem stoi ogromny wysiłek odnalezienia się w świecie, który bywa dla niego
przytłaczający.

To pytanie pojawia się bardzo często. I warto odpowiedzieć spokojnie oraz uczciwie:
nie, sama obecność dzieci w spektrum autyzmu nie jest czymś złym ani niebezpiecznym dla
innych dzieci.

Dzieci rozwijające się typowo uczą się dzięki temu:

• empatii,
• akceptacji różnic,
• cierpliwości,
• zauważania potrzeb innych ludzi,
• naturalnej otwartości na świat.

To niezwykle wartościowe kompetencje społeczne, których nie da się nauczyć wyłącznie z
książek.

Integracja działa w obie strony.

Dzieci w spektrum uczą się:

• relacji społecznych,
• komunikacji,
• funkcjonowania w grupie,
• obserwując inne dzieci każdego dnia.

Z kolei dzieci rozwijające się typowo uczą się, że:

• każdy człowiek może przeżywać świat inaczej,
• nie wszyscy komunikują emocje w ten sam sposób,
• różnorodność jest czymś naturalnym.

I co najważniejsze — dzieci uczą się tego bez oceniania. Dla nich kolega z autyzmem to po
prostu kolega.

Najczęściej — nie.

Dobrze prowadzone przedszkole integracyjne dba o bezpieczeństwo, rozwój i potrzeby
wszystkich dzieci. Kadra pomaga budować relacje, tłumaczy emocje, wspiera grupę i reaguje
wtedy, gdy dziecku jest trudno.

Warto pamiętać, że dzieci w spektrum autyzmu dużo częściej potrzebują zrozumienia niż
oceniania.

Integracja nie odbiera niczego dzieciom rozwijającym się typowo. Bardzo często wręcz
przeciwnie — daje im ogromnie ważne doświadczenie bycia w świecie, w którym ludzie
różnią się od siebie i mimo tych różnic mogą być razem.

A dzieci?

Dzieci zwykle radzą sobie z tym piękniej niż dorośli. Bez uprzedzeń. Bez etykiet. Z naturalną
ciekawością i otwartością.

I może właśnie od nich warto się tego uczyć.